İşe İade Davası Nasıl Açılır? Şartlar, Süreler ve Tazminat 2026
İşe iade için en az 30 işçi ve 6 ay kıdem gerekir; fesihten sonra 1 ay içinde arabulucuya gidilir. İşe başlatmama tazminatı 4-8 aylık ücrettir.
İşe iade davası için işyerinde en az 30 işçi çalışması ve işçinin en az 6 aylık kıdemi olması gerekir. Fesih bildiriminden sonra 1 ay içinde arabulucuya başvurulur. Mahkeme feshi geçersiz bulursa ve işveren işçiyi işe almazsa, işçiye 4 ila 8 aylık brüt ücret tutarında tazminat ödenir.
İşe iade hakkı kimlere tanınır?
İş güvencesi, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesine göre belirli koşulları taşıyan işçileri korur. Dört koşul birlikte aranır.
- İşyerinde en az 30 işçi çalışmalıdır. İşverenin aynı işkolunda birden fazla işyeri varsa hepsindeki işçiler toplanır ve sayım fesih tarihine göre yapılır.
- İşçinin aynı işverende en az 6 ay çalışmış olması gerekir. Aynı işverenin farklı işyerlerindeki süreler toplanır.
- İş sözleşmesi belirsiz süreli olmalıdır.
- İşçi, işe alma ve çıkarma yetkisi olan işveren vekili konumunda bulunmamalıdır.
Deneme süresindeki bir çalışan 6 ay kıdemi doldurmadığı için bu korumadan yararlanamaz. Deneme sürecinin kuralları için deneme süresi yazımıza bakabilirsiniz.
Fesih ne zaman geçersiz sayılır?
İşveren, 30 işçi ve 6 ay şartlarını sağlayan bir işçiyi çıkarırken feshi geçerli bir sebebe dayandırmak zorundadır. Sebep işçinin yeterliliğinden, davranışından ya da işletmenin gereklerinden doğabilir. Fesih yazılı yapılmalı ve sebebi açıkça belirtilmelidir. Sözlü fesih tek başına geçersizliğe yol açar.
Sebebin geçerli olup olmadığını ispat yükü işverendedir. İşçi ise feshin başka bir nedene dayandığını iddia ediyorsa bunu kanıtlamak zorundadır. Sendika üyeliği, hamilelik ya da dava açmak gibi sebeplerle yapılan fesih ise başlı başına geçersizdir.
Süreler: hangi adım ne zaman yapılır?
Süreler hak düşürücüdür. Bir günlük gecikme dahi davanın reddine yol açabilir.
| Adım | Süre |
|---|---|
| Arabulucuya başvuru | Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren 1 ay |
| İş mahkemesinde dava | Arabuluculuk son tutanağından itibaren 2 hafta |
| İşçinin işe başlama başvurusu | Kesinleşen kararın tebliğinden itibaren 10 iş günü |
| İşverenin işçiyi işe başlatması | İşçinin başvurusundan itibaren 1 ay |
Arabulucuya gitmeden açılan dava usulden reddedilir. Bu nedenle fesih tarihini ve tebliğ gününü doğru kayıt altına almak, hem işçi hem işveren için en önemli ilk adımdır.
Dava kazanılırsa ne olur?
Mahkeme feshi geçersiz bulursa işveren işçiyi 1 ay içinde işe başlatmak zorundadır. İki ihtimal ortaya çıkar.
İşveren işçiyi işe başlatırsa: İşçiye, karar kesinleşinceye kadar çalışmadığı süre için en çok 4 aya kadar ücret ve diğer hakları ödenir. SGK prim bildirimi de bu süre için yapılır.
İşveren işçiyi işe başlatmazsa: Yukarıdaki boşta geçen süre ücretine ek olarak 4 ila 8 aylık brüt ücret tutarında işe başlatmama tazminatı ödenir. Hangi oranın uygulanacağına mahkeme karar verir.
Örnek hesap
Giydirilmiş brüt ücreti 45.000 TL olan bir işçinin feshi geçersiz bulunsun ve işveren işçiyi işe başlatmasın. Boşta geçen süre 4 ay sayılırsa:
| Kalem | Hesap | Brüt tutar |
|---|---|---|
| Boşta geçen süre ücreti (en çok 4 ay) | 4 × 45.000 | 180.000 TL |
| İşe başlatmama tazminatı (alt sınır) | 4 × 45.000 | 180.000 TL |
| İşe başlatmama tazminatı (üst sınır) | 8 × 45.000 | 360.000 TL |
| Toplam | 360.000 ile 540.000 TL arası |
Bu tutarlar brüttür; vergi ve prim kesintilerinin ayrıntısı için bordro uzmanınıza danışın. Kıdem ve ihbar tazminatı bu hesabın dışındadır ve ayrıca talep edilebilir. Hesapları kıdem tazminatı hesaplama aracıyla ve ihbar tazminatı yazımızdaki örneklerle birlikte değerlendirebilirsiniz.
İşveren tarafında nelere dikkat edilmeli?
Fesih kararını bordro ve özlük kayıtlarıyla destekleyecek belgeleri baştan toplamak gerekir: yazılı uyarılar, performans değerlendirmeleri, devamsızlık tutanakları. Feshi yaparken SGK çıkış kodunu da doğru seçmek şarttır, çünkü yanlış kod sonradan dava sürecinde karşı tarafın elinde delil olabilir. Kodların anlamı için SGK çıkış kodları yazımıza göz atın.
İşçi tarafında ise ilk günden bildirimin tebliğ tarihini saklamak, hemen arabulucuya başvurmak ve işe dönme isteğini samimi biçimde ortaya koymak gerekir. Yargıtay, işçinin işe dönme isteğinin gerçek olup olmadığına bakar.
Somut bir dosyada hak kaybı yaşamamak için mutlaka bir avukattan görüş alın. Bu yazı genel bilgi içindir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali danışmanlık yerine geçmez. Güncel mevzuat için resmi kaynakları (SGK, GİB, Resmî Gazete) esas alın.
Sık sorulanlar
İşe iade davası açmak için kaç gün süre var?
Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurmak gerekir. Arabuluculuk anlaşmayla bitmezse son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren 2 hafta içinde iş mahkemesinde dava açılır. Bu süreler hak düşürücüdür, kaçırılırsa hak kaybolur.
İşe iade için kaç işçi ve ne kadar kıdem şartı var?
İşyerinde en az 30 işçi çalışıyor olmalı ve işçinin aynı işverende en az 6 aylık kıdemi bulunmalıdır. İşçi sayısı, işverenin aynı işkolundaki tüm işyerleri toplanarak fesih tarihine göre belirlenir. İşveren vekilleri bu korumadan yararlanamaz.
İşe başlatmama tazminatı ne kadardır?
Mahkeme feshi geçersiz bulur ve işveren işçiyi 1 ay içinde işe başlatmazsa, işçiye en az 4, en çok 8 aylık brüt ücreti tutarında işe başlatmama tazminatı ödenir. Tutarı mahkeme kıdem ve somut olaya göre belirler.
İşe iade davası kazanılırsa boşta geçen süre ücreti ödenir mi?
Evet. Karar kesinleşinceye kadar işçinin çalışmadığı süre için en çok 4 aya kadar ücret ve diğer hakları ödenir. İşçi işe başlatılırsa bu ödeme yapılır, başlatılmazsa işe başlatmama tazminatıyla birlikte talep edilir.
İşe iade davasında kıdem ve ihbar tazminatı kaybedilir mi?
Hayır. İşe iade davası açılması kıdem ve ihbar tazminatı hakkını ortadan kaldırmaz. İşçi işe başlamazsa bu tazminatlar ayrıca talep edilebilir; işe başlarsa kıdem süresi kesintisiz devam etmiş sayılır.