Askerlik Nedeniyle İşten Ayrılan İşçi Kıdem Tazminatı Alır mı? 2026
Askere giden erkek işçi, en az 1 yıllık kıdemi varsa kıdem tazminatı alır, ihbar tazminatı almaz. Şartlar, dilekçe, bedelli askerlik ve örnek hesap 2026.
Evet, erkek işçi askerlik hizmeti nedeniyle işten ayrılırsa, aynı işyerinde en az 1 yıl çalışmış olması şartıyla kıdem tazminatı alır. Bu hak 1475 sayılı Kanun’un 14. maddesinden gelir. İşten ayrılmayı işçi başlattığı için ihbar tazminatı ödenmez. Aşağıda şartları, dilekçenin nasıl yazılacağını, bedelli askerlikte durumu ve örnek bir hesabı bulacaksınız.
Askerlik nedeniyle kıdem tazminatı hangi şartlarda doğar?
Kıdem tazminatı için üç şartın birlikte aranması gerekir. Bunlardan biri eksikse ayrılış sıradan istifa sayılır.
- Aynı işverende en az 1 yıl çalışma. Kıdem süresi 1 yılın altındaysa tazminat doğmaz.
- Askerlik hizmeti nedeniyle fesih. Dilekçede ayrılış gerekçesi olarak askerlik yazılmalıdır.
- Askerlik durumunu gösteren belge. İşçi, sevk belgesini (sülüs belgesi) işverene vermelidir. Belge olmadan yapılan fesih askerlik gerekçesi olarak kabul görmez.
Kıdem tazminatının genel hesap yöntemi değişmez. Her tam yıl için 30 günlük brüt ücret esas alınır. Ayrıntıyı kıdem tazminatı nasıl hesaplanır yazımızda bulabilirsiniz.
Fesih mi, ücretsiz izin mi? İşçinin iki seçeneği
İşçi askere giderken sözleşmeyi feshedebilir ya da sözleşmeyi askıda tutabilir. İkisinin sonucu birbirinden çok farklıdır.
| Seçenek | Kıdem tazminatı | Kıdem süresi | İhbar tazminatı |
|---|---|---|---|
| Fesih (sevk belgesi ve dilekçeyle) | Var | Fesih tarihinde kapanır | Yok |
| Sözleşmenin askıya alınması (ücretsiz izin) | Yok | Korunur | Yok |
Fesih yapan işçi terhis olunca aynı işyerine dönerse eski çalışma süresi yeni dönemin kıdemine eklenmez. Daha önce tazminat eksik ödenmişse iki dönem birleştirilebilir ve ödenen tutar faiziyle mahsup edilir. Askıda tutmayı seçen işçi ise tazminat almaz ama yıllar kesintisiz sayılır. Hangisinin daha uygun olduğu işçinin terhis sonrası aynı işte devam edip etmeyeceğine bağlıdır.
Dilekçe ve SGK işlemi nasıl yürür?
Fesih yazılı yapılmalıdır. Dilekçede ayrılış tarihi, askerlik gerekçesi ve 1475 sayılı Kanun’un 14. maddesi belirtilir. Sevk belgesinin sureti dilekçeye eklenir. Dilekçe işverene elden verilirken imza alınır, mümkün değilse noter kanalı kullanılır.
İşveren, işçinin SGK çıkışını askerlik gerekçesine uygun kodla bildirir. Kod numarası kaynaklara göre farklı yazılabildiği için çıkış kodunu SGK’nın güncel listesinden kontrol etmek gerekir. Çıkış kodlarının genel mantığı için SGK işten çıkış kodları yazımıza bakabilirsiniz. Kod yanlış seçilirse kıdem tazminatı tahakkuk etmeyebilir veya işçinin sonraki hakları etkilenir.
Tazminat, fesih tarihinde peşin ödenmelidir. Taksitle ödeme yapılırsa gecikme faizi hesaba katılmalıdır.
Örnek hesap: askerlik nedeniyle ayrılan işçinin kıdem tazminatı
Aylık brüt 45.000 TL maaşla 3 yıl 6 ay çalışmış bir işçinin askere gitmek için ayrıldığını düşünelim.
- Tam yıllar: 3 x 45.000 TL = 135.000 TL.
- Küsurat 6 ay oranlanır: 45.000 / 12 x 6 = 22.500 TL.
- Brüt kıdem tazminatı: 135.000 + 22.500 = 157.500 TL.
- 1 Temmuz - 31 Aralık 2026 döneminde kıdem tazminatı tavanı 73.729,87 TL’dir. Aylık brüt ücret tavanın altında kaldığı için kesinti olmaz.
- Damga vergisi %0,759: 157.500 x %0,759 = 1.195,43 TL.
- Eline geçecek net tutar: 157.500 - 1.195,43 = 156.304,57 TL.
Maaşınız tavanın üzerindeyse hesap tavana göre sınırlanır. Kendi rakamlarınızla denemek için kıdem tazminatı hesaplama aracını kullanabilirsiniz. Benzer bir istisna için evlilik nedeniyle ayrılan kadın çalışanın kıdem tazminatı yazısına da göz atın.
Bedelli askerlik ve terhis sonrası işe dönüş
Bedelli askerlikte kural aynıdır. İşçi sevk belgesiyle yazılı fesih yaparsa, en az 1 yıllık kıdemi varsa tazminat alır. Askıya alma seçilirse tazminat doğmaz.
Terhisten sonra işçi, terhis tarihinden itibaren 2 ay içinde eski işverene yazılı başvurursa işveren boş kadro varsa onu eski işine veya benzer bir işe almak zorundadır. Boş kadro yoksa ilk açılan uygun pozisyonda öncelik tanır. İşveren bu yükümlülüğe uymazsa işçiye 3 aylık ücret tutarında tazminat öder. Süre kaçırılmasın diye başvuruyu yemin töreninden itibaren 2 ay içinde yapmak daha güvenlidir.
İşverenin dikkat etmesi gereken şey, askerlik ayrılışlarının kayıtlı tutulmasıdır. Sevk belgesi, dilekçe ve terhis sonrası başvuru tarihleri özlük dosyasında durmalıdır. Folkena’da personel kaydına işlenen ayrılış gerekçesi tazminat hesabıyla eşleşir, tavan kontrolü sistem tarafından yapılır ve belgeler özlük dosyasında saklanır.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali danışmanlık yerine geçmez. Güncel mevzuat için resmi kaynakları (SGK, GİB, Resmî Gazete) esas alın.
Sık sorulanlar
Askere gidecek işçi kıdem tazminatı alır mı?
Evet. Erkek işçi, aynı işyerinde en az 1 yıl çalışmışsa ve askerlik hizmeti nedeniyle iş sözleşmesini feshederse kıdem tazminatına hak kazanır. Fesih işçiden geldiği için ihbar tazminatı doğmaz. Dilekçeye sevk belgesi eklenmelidir.
Askerlik için kıdem tazminatı almak zorunlu mu, ücretsiz izin kullanılabilir mi?
Zorunlu değil. İşçi isterse sözleşmeyi feshetmez, askerlik süresince iş sözleşmesi askıda kalır. Bu durumda kıdem süresi korunur ama tazminat ödenmez. Tazminat yalnızca işçi sözleşmeyi feshettiğinde doğar.
Bedelli askerlik yapan işçi kıdem tazminatı alır mı?
Alır, ancak kural yine fesihtir. Bedelli askerlik için de işçi sevk belgesiyle yazılı fesih yaparsa en az 1 yıllık kıdemi şartıyla kıdem tazminatı doğar. İşçi fesih yerine ücretsiz izin isterse tazminat hakkı doğmaz.
Askerlik dönüşünde işveren işçiyi geri almak zorunda mı?
İşçi, terhis tarihinden itibaren 2 ay içinde eski işverenine yazılı olarak başvurursa işveren boş kadro varsa onu eski veya benzer bir işe almak zorundadır. İşe almazsa 3 aylık ücret tutarında tazminat öder.